Hiến ghép mô tạng: Chính sách và thực tế

Sáng 19.11, Báo Lao Động phối hợp với Trung tâm Điều phối ghép tạng Quốc gia tổ chức tọa đàm trực tuyến với chủ đề: “Hiến ghép mô/tạng: Chính sách và Thực tế”. 

Hiện trong ngành ghép tạng vẫn chủ yếu dựa vào BHYT và hướng tới tính nhân văn, nhưng về cơ chế thanh toán cho nhân viên y tế thực hiện thì còn bất cập, thu không đủ chi do vậy các chuyên gia cho rằng, về lâu dài thì Việt Nam cần có cơ chế tài chính rõ ràng để tạo động lực cho ngành ghép tạng phát triển, giúp cứu sống được nhiều bệnh nhân. Bà nhận định như thế nào về vấn đề này, thưa bà Vũ Thị Minh Hạnh?

Bà Vũ Thị Minh Hạnh: Nếu dưới góc độ các cơ sở cung cấp dịch vụ thì thu đang không đủ chi. Bởi ghép tạng yêu cầu kỹ thuật cao nhưng quy định về mức thù lao phẫu thuật thủ thuật vẫn còn thấp. Dòng ngân sách không đủ mạnh sẽ làm mất đi động lực thực hiện ý nguyện của người trong cuộc. Định mức chi chả bị khống chế vì Bảo hiểm y tế…

Ở Hoa Kỳ có quỹ trang trải cho ứng dụng khoa học kỹ thuật, sau này có thể cả tim nhân tạo vào cơ thể, vận động người hiến, vấn đề ghép, chăm sóc người nhận như thế nào,… Quỹ này sẽ lấy từ ngân sách nhà nước, đã có quy định về đầu tư nguồn lực. Thứ hai là bảo hiểm y tế, nếu cho thêm vào cùng sẽ gộp nhiều loại bệnh cùng nhau gây nguy cơ làm vỡ quỹ.

Người bệnh đã rất nghèo rồi mà tiền chữa trị còn tăng cao sẽ khiến họ \”nghèo bền vững\”.

Tiếp theo là những cá nhân, bạn bè xung quanh có nhu cầu hoàn toàn có thể đóng được. Các doanh nghiệp có thể phát triển các loại thuốc, hưởng lợi từ doanh thu có thể đóng góp vào đây để cung cấp và sử dụng vụ lâu dài.

Ở Việt Nam chúng ta đã có quỹ Ngày mai tươi sáng hay quỹ phòng chống COVID-19. Lĩnh vực khác có quỹ phòng chống thiên tai. Có quỹ thì đồng nghĩa với việc quản lý phải minh bạch rõ ràng. Vì thế nên khi đưa vào trong luật thì hoàn toàn có thể giải quyết được về vấn đề này.

Thưa ông Nguyễn Hoàng Phúc, trước những khó khăn hiện nay, Trung tâm Điều phối ghép tạng quốc gia đã có những định hướng, chiến lược gì nhằm mở ra những hướng đi mới cho các chính sách, các quy định để thúc đẩy việc hiến ghép mô tạng đạt được những kết quả tốt hơn, mang lại giá trị mới cho nền y học nước nhà và chăm sóc tốt hơn cho người bệnh cũng như gia đình và bản thân những người hiến tặng mô/ tạng?

Ông Nguyễn Hoàng Phúc:  Chính sách pháp luật là nền tảng, hanh lang pháp lý thúc đẩy hoạt động hiến ghép tạng. Đã đến lúc chúng ta phải điều chỉnh, khắc phục những nội dung bất cập, kiến nghị sửa đổi bổ sung những chính sách mới.

Trong luật cần bổ sung nhiều nội dung, trong đó xác định rõ tạng hiến là tài sản quốc gia chứ không thuộc về bất cứ cá nhân nào. 

Hai là liên quan đến chẩn đoán chết não, mọi cơ sở y tế từ tuyến tỉnh trước khi cho bệnh nhân xuất viện cần chẩn đoán chết não. Trường hợp chưa chết não sẽ tận tình cứu chữa đến cùng. Trường hợp chết não không thể cứu chữa được nữa sẽ tiến hành thuyết phục hiến ghép tạng, tăng nguồn tạng được hiến ghép. Đồng thời tổ chức đội lấy tạng di động, với sự góp sức của nhiều chuyên gia. Ê kíp sẽ đến tận nơi để thực hiện lấy tạng hiến ghép. 

Một điều cần lưu ý, mọi trường hợp hiến tạng cần có tên trong danh sách điều phối hiến ghép tạng quốc gia. Và bảo hiểm y tế cũng cần vào cuộc một cách mạnh mẽ hơn đối với những bệnh nhân hiến ghép tạng. 

Về hình thức đăng ký hiến tạng cũng cần điều chỉnh. Hiện nay, hầu hết công dân 18 tuổi đều được thi bằng lái xe maý. Vậy tại sao chúng ta không tích hợp biểu tượng đồng ý hiến tạng trong bằng lái xe máy. Bởi nếu chẳng may có tai nạn xảy đến, chúng ta không chỉ nhanh chóng cứu sống bệnh nhân hoặc trường hợp xấu, có thể lấy tạng hiến ghép theo tâm nguyện

Việc người cho chết não hiến tạng quá ít có nhiều nguyên nhân, tuy nhiên, rào cản đến từ quy định của pháp luật có không ít. Đơn cử như luật quy định người cho chết não vừa phải có thẻ hiến tạng lại vừa phải có sự đồng ý của gia đình. Rất nhiều trường hợp dù người chết não có thẻ hiến tạng nhưng gia đình không đồng ý, các bác sỹ đành bất lực. Vậy nên chăng có sự thay đổi nào đó trong vấn đề này, thưa bà Vũ Thị Minh Hạnh?

Bà Vũ Thị Minh Hạnh: Điều này bắt nguồn từ quy định người hiến tạng đủ 18 tuổi, đã trưởng thành và chịu trách nghiệm trước mọi hành vi của mình. Theo tôi nên bỏ quy định này, giống như di chúc vậy, bố mẹ muốn để tài sản cho ai thì cũng không thể thay đổi. Hiến tạng cũng thế, tạng là tài sản riêng của con người nên quyền quyết định thuộc về họ.

Phía người thân thì trong quy định vẫn thiên về duy tình hơn là duy lý. Phần lớn vẫn mong muốn người mất an yên, không có nhiều biến động sau khi lìa trần nên duy tình vẫn có sức nặng hơn.

Một câu hỏi nữa của độc giả, xin được gửi tới ông Nguyễn Hoàng Phúc: Thưa ông, tôi đọc trên báo thấy rất nhiều trường hợp được cứu sống nhờ hiến ghép tạng. Tôi cũng rất muốn được đăng ký hiến tạng khi chết, để giúp cứu sống mọi người nếu có thể. Nhưng bố mẹ tôi, gia đình tôi và cả làng quê của tôi hiện nay vẫn luôn nghĩ là chết phải toàn thây. Tôi muốn biết các quy định pháp luật mà tôi có thể hiến tặng các bộ phận thân thể khi tôi chết đi mà không cần có sự đồng ý của người thân?

Ông Nguyễn Hoàng Phúc:  Suy nghĩ của bạn đọc là suy nghĩ mà rất nhiều người gặp phải. Thực tế trong mẫu đơn đăng ký hiến tạng, hoàn toàn không có nội dung yêu cầu xác nhận người thân đồng ý. Điều đó có nghĩa khi bạn đủ 18 tuổi, bạn hoàn toàn được quyền quyết định việc hiến ghép tạng của bản thân. Tuy nhiên, chúng tôi vẫn luôn khuyến cáo mọi người nên chia sẻ tâm nguyện với gia đình. Bởi không may có những rủi ro xảy đến hoặc gia đình phản đối sẽ gây ra nhiều khó khăn. 

Chết toàn thây là quan niệm không đúng đắn của đạo Phật, đây chỉ là một quan niệm của dân gian.  Đây là quan điểm sai lầm và chúng ta không nên có suy nghĩ như vậy mà nên tìm hiểu, mở rộng sâu hơn. Bởi hiến tạng là một việc làm vô cùng ý nghĩa, mang tính nhân văn sâu sắc, giúp cứu sống được nhiều người.

Có độc giả muốn gửi câu hỏi tới bà Vũ Thị Minh Hạnh: Thưa bà, con tôi 13 tuổi, cháu bị ung thư xương. Cháu nhiều lần tâm sự với tôi rằng nếu cháu mất đi, cháu muốn được hiến tặng các bộ phận cơ thể còn tốt, để cứu sống các bạn khác. Vậy mong muốn của cháu có thể được thực hiện hay không? Chúng tôi phải làm gì để có thể đáp ứng nguyện vọng của cháu mà không vi phạm pháp luật?

Bà Vũ Thị Minh Hạnh:  Trường hợp này giống với bé Hải An. Bé Hải An là mô thì đây là tạng. Hiện nay có 2 vướng mắc quy định pháp luật. Chúng ta đang theo chủ động đồng ý, cứ chết não mà có thẻ hiến mới được đồng ý lấy tạng. Cụ thể là trong Điều 3 đã quy định quyền của người cho tạng. Sửa luật, văn bản hướng dẫn dưới luật là cần thiết. Thứ nhất là có suy đoán đồng ý, thứ hai là học theo các nước là uỷ quyền hợp lệ. Cụ thể là khi người muốn hiến mất đi thì có thể uỷ quyền cho cha mẹ để có thể hợp thức về tâm nguyện của cháu.

Ông Nguyễn Hoàng Phúc: Tôi đồng ý quan điểm chị Hạnh, điều chỉnh hiến tạng theo nhiều nội dung khác nhau. Hiện xu hướng thay đổi theo hướng, người chết não chưa có thẻ đăng ký nhưng người thân có họ xác quyết đồng ý hiến tạng, chúng ta sẽ tiếp nhận hiến tạng. Đây là điểm mấu chốt cần được hướng tới và trình lên Quốc hội.

Tôi hi vọng trong bối cảnh hiện nay, chúng ta có thể thúc đẩy xây dựng luật nhanh hơn để sớm đề xuất lên Quốc hội. Chúng tôi hy vọng với nhiệt huyết của Trung tâm, sự vào cuộc Vụ pháp chế- Bộ Y tế, luật sẽ sớm được sửa đổi và triển khai

Thưa ông Nguyễn Hoàng Phúc, trong chính sách, quy định pháp luật về hiến ghép mô tạng, xin ông điểm lại những điểm tích cực, cũng như cho biết có những điểm nào còn bất cập so với thực tế, gây khó khăn cho công tác vận động hiến tạng của Trung tâm?

Ông Nguyễn Hoàng Phúc: Tôi nghĩ về tổng thể, chúng ta có thể tự hào vì có bệ phóng chính sách pháp luật đồng bộ, hiệu quả để hiến ghép mô tảng trong thời gian qua. Có nhiều bộ luật liên quan đến hiến ghép tạng, tạo nền tảng trong việc triển khai hiến ghép mô tạng ở nước ta.

Và đến thời điểm này, chúng ta đã và đang hướng tới việc hiến ghép 1000 ca/năm. Và chúng ta chỉ có thể lấy tạng từ người chết não mới có cơ hội cứu sống nhiều bệnh nhân cần hiến tạng. Hiện nay, Đảng và Nhà nước đã có những chế độ tôn vinh người hiến tạng bằng cách trao tặng thẻ bảo hiểm y tế, truy tặng kỉ niệm chương cho những người hiến tạng,… Đây được xem là những chính sách vô cùng tích cực.

Việc thành lập Trung tâm ghép tạng quốc gia giúp thúc đẩy dòng chảy hiến tạng đầy ý nghĩa và nhân văn ở Việt Nam. Đồng thời, nhiều chính sách pháp luật ban hành giúp nhiều người dân biết đến và có cơ hội thể hiện tâm nguyện hiến ghép mô tạng. Chúng ta còn có những trường phái xuyên việt, điều phối hiến ghép tạng,… có thể thấy, không chỉ dừng lại ở mặt chuyên môn, mặt tổ chức điều phối của chúng ta thực sự rất hiệu quả.

Chúng ta cần điều chỉnh quy định về độ tuổi của người chết não, nếu có tâm nguyện hiến tạng, mà không có thẻ, tuy nhiên vẫn được gia đình chấp thuận sẽ tiến hành hiến tạng. Với hành vi mua bán tạng cần được xử lý nghiêm minh trước pháp luật.

Có nên bỏ độ tuổi tối đa được phép hiến tạng mà thay vào đó là quy định nếu bệnh nhân có mong muốn và người nhà đồng ý thì chúng ta được phép tiến hành ghép tạng. Theo ông, độ tuổi được phép hiến từ người cho sống với người có cùng huyết thống và không cùng huyết thống cần quy định như thế nào, để có thể hạn chế vấn đề thương mại hoá trong công tác ghép tạng?

Ông Nguyễn Hoàng Phúc: Chúng ta không nên giới hạn độ tuổi tối đa người hiến sống, tối thiểu của người hiến não. Ngành y tế không khuyến khích hiến tạng khi còn sống, trừ người cùng huyết thống. Tuy nhiên, trường hợp hiến sống xảy ra, nên điều chỉnh lại từ độ tuổi 30-35, những người đã ổn định cuộc sống, nhận thức tâm sinh lý đúng đắn, tránh việc mua bán tạng trái phép xảy ra. Với người chết não, chúng ta không nên tối thiểu mà nên mở rộng độ tuổi của họ, tăng khả năng cứu sống cho nhiều bệnh nhân. Điều này hoàn toàn phù hợp với thực tiễn hiện nay. 

Mọi người cần hiểu và tuân thủ đúng pháp luật. Một ca mổ có thể có nhiều rủi ro xảy ra, nên chúng ta cần hết sức thận trọng.

Thưa bà Vũ Thị Minh Hạnh, bà đánh giá như thế nào về sự phát triển của ngành hiến ghép mô tạng ở Việt Nam. So với trước kia thì nhận thức của người dân Việt Nam trong lĩnh vực này đã có những biến chuyển gì?

Bà Vũ Thị Minh Hạnh: Tôi may mắn khi vào những năm đầu những năm 2000 tham gia luật hiến bộ phận cơ thể người

2006 luật được ban hành, 1.7 cùng năm có hiệu lực, đến nay đã 14 năm và vẫn còn khá xa lạ.

Trong khảo sát của chúng tôi có 60% nhân viên y tế biết, cộng đồng cũng chỉ hiểu sơ lược về hiến ghép mô tạng.

Nhưng đến nay, đây lại là chủ đề được đông đảo người dân quan tâm và toạ đàm hôm nay. cũng minh chứng rõ ràng cho điều này. 

Tháng 6 năm 1992, ca ghép thận đầu tiên ở Học viện quân y thì đến nay đã có 21 cơ sở y tế thực hiện được. Những bệnh viện đa khoa tỉnh hay ở miền Tây, Kiên Giang cũng đã ghép được từ lâu, thể hiện kỹ thuật ngày càng phát triển.

Về lĩnh vực ghép tạng, Việt Nam chậm hơn thế giới 20 năm sau ca đầu tiên. 

Nhưng chỉ trong 10 năm gần đây, chúng ta đã ghép được hơn 5000, thể hiện bước nhảy vọt trong thanh khoản.

Trước đây cơ sở nào ghép thì tự tìm nguồn. Đến năm 2014 xuất hiện điều phối từ Trung tâm điều phối tạng quốc gia. Lần đầu tiên trong lịch sử có sự điều phối linh hoạt khi có ca di chuyển tạng từ Việt Đức vào …

Về phía cơ sở y tế, rất nhiều bệnh viện chưa được như mong đợi trong hỗ trợ chính sách nhưng những cơ sở y tế kỹ thuật cao lại coi rằng đây là khẳng định vị thế y học kỹ thuật ở Việt Nam. Nhiều vùng miền dù cơ sở y tế khó khăn nhưng cũng mạnh dạn trong cuộc chạy đua này.

Với những nhân viên y tế cũng trang bị đủ kiến thức dù không phải lĩnh vực chuyên môn nhưng vẫn có thể tư vấn, chuyển tiếp lên những cơ quan có khả năng.

Khi kỹ thuật này trở nên càng tiềm năng thì gia đình người bệnh càng thêm hy vọng trong nỗ lực níu kéo sự sống, tiết kiệm dành dụm để cứu người.

Như Bé Hải An đã nói: Người được cho hạnh phúc hơn người bệnh. Nhiều gia đình đã thay đổi quan niệm về hiến tạng rất là nhân văn. Khi mà người mất hoặc vô tình mất sớm khi cho tặng tạng sẽ tạo ra một sự sống tái sinh.

Nếu có chính sách phù hợp thì có thể khuyến khích các cơ sở y tế đầu tư trang thiết bị cũng như tay nghề để cứu những người có nhu cầu.

Ở Mỹ thống kê có 19 người chết một ngày hay ở Anh là 14 khi không có đủ tạng để hiến thay thế. Hiện nay bệnh tai biến xuất hiện nhiều như vậy thì xu thế nhu cầu hiến ghép sẽ ngày càng tăng.

Để thích ứng với sự phát triển của lĩnh vực hiến ghép mô tạng ở Việt Nam, hẳn là cũng đã có rất nhiều lần thay đổi, cập nhật, đổi mới các quy định, chính sách liên quan đến vấn đề này. Xin bà chia sẻ những thay đổi, cập nhật đó với độc giả của báo Lao Động.  

Bà Vũ Thị Minh Hạnh: Thay đổi đầu tiên là lần đầu tiên chúng ta có bộ luật ban hành, là văn bản có tính pháp lý cao nhất.

Điều chỉnh từ Luật năm 2006 là rất đầy đủ. Điều cần hiện nay chỉ là bổ sung thêm để phù hợp với bối cảnh thay đổi.

Luật quy định về tất cả vấn đề liên quan, từ truyền thông vận động đến tôn vinh, hay kỹ thuật lấy và bảo quản…

Nghị định năm 2008 và 2016 đã thay đổi, điều chỉnh để phù hợp với bối cảnh thực tế.

Về quy định định đăng ký hiến thì ngày càng mở rộng, ngoài cơ sở ý tế còn có Hội chữ thập đỏ. Bất cứ khi nào người dân có nhu cầu là có thể đến luôn như ở Ninh Bình.

Quy định cụ thể về quy trình ghép, chính sách về người hiến cũng như người nhận, khám sức khoẻ định kỳ, phương tiện đi lại, tiền ăn… càng ngày càng tạo điều kiện nâng đỡ khích lệ về thay đổi nhận thức của người dân.

Trước kia thì những thông tin ghép thận, ghép gan, ghép tim, ghép phổi… là cái gì đó rất cao siêu, nhiều người Việt Nam thậm chí không tưởng tượng được chuyện đó diễn ra ở Việt Nam, các ca ghép được thực hiện bởi tay các bác sĩ Việt Nam. Vậy thì trong nhiều năm qua, kỹ thuật ghép mô tạng đã được chú trọng phát triển như thế nào? Ông nhận sự thay đổi ngay từ các cơ sở y tế ra sao? Thưa ông Nguyễn Hoàng Phúc. 

Ông Nguyễn Hoàng Phúc: Trong thời gian qua, có rất nhiều thông tin về hiến ghép tạng, điều này thể hiện năng lực kĩ thuật y học của chúng ta rất thành công. Nếu không có những chính sách đồng bộ thì sẽ rất khó đạt được kết quả tốt như vậy. Không chỉ nhờ kĩ thuật hiến ghép tạng từ y học, nhận thức của cộng đồng cũng tăng lên rất nhiều. 

Trước đây nếu nói đến ghép tim, nhiều người thường tỏ ra sợ hãi, tuy nhiên số lượng ca ghép tim là 54 ca tính đến ngày 30.9.2021, có nghĩa hơn 50 người đó đã sẵn sàng thay đổi cuộc sống của mình. Nếu chúng ta coi việc ghép tạng là sự cứu cánh tuyệt đối cho người suy tạng. Chúng tôi từng gặp, từng tiếp xúc một bệnh nhân sau khi tỉnh lại thì trước đó đã viết di chúc rồi nhưng khi được ghép tạng, tỉnh lại thì bệnh nhân đó bảo đó là sự kì diệu của khoa học kĩ thuật. Nếu chúng ta hiểu ghép tạng là cứu cánh tuyệt đối cho những bệnh nhân suy tạng, sẽ không còn lo lắng có ghép hay không nữa. Tới đây chúng tôi phải làm tiếp, hiệu quả hơn nhiệm vụ tuyên truyền, vận động. 

Sự thay đổi nhận thức của người hiến tạng. Đó là sự thay đổi đặc biệt. Bằng sự hiểu biết, cảm nhận khi người thân họ ra đi thì sự sống vẫn còn ở lại. Người thân tiếp tục sống ở một khía cạnh khác. Chính vì thế, người chết não mới diễn ra. Đối diện khoảnh khắc phải quyết định có đồng ý hiến tạng người thân của mình hay không. Họ cũng đã quyết định việc đó. Họ yêu thương người dân của họ hơn bất kì ai khác. Đây là các cách thể hiện giá trị nhân văn đặc biệt. 

Tuy nhiên, nhiều gia đình chưa tiếp cận đủ thông tin để tin tưởng vào bàn tay vàng của các bác sĩ, khiến người thân của họ ra đi trong đáng tiếc.

Thưa ông Nguyễn Hoàng Phúc, trong những năm qua, ngành ghép tạng Việt Nam đã đạt được những kết quả gì? Sự phát triển của kỹ thuật ghép tạng đã góp phần thay đổi, nâng tầm y khoa Việt Nam ra sao?

Ông Nguyễn Hoàng Phúc, Phó Giám đốc Trung tâm điều phối Ghép tạng Quốc gia: Trước hết, tôi xin cảm ơn báo Lao Động trong việc tuyên truyền hiến ghép tạng, tạo ra sự lan toả to lớn trong cộng đồng xã hội.

Mặc dù xuất phát điểm Việt Nam thấp hơn thế giới từ ca ghép tạng đầu tiên, tuy nhiên hiện nay Việt Nam đã làm chủ nhiều ca ghép tạng khó, được bạn bè quốc tế đánh giá cao. Ngoài ghép tạng, Việt Nam làm chủ được ghép tim, phổi, chi. Tất cả kĩ thuật đó đều được các bác sĩ Việt Nam làm chủ, giúp nhiều bệnh nhân được cứu sống.

Có nhiều trường hợp đáng tiếc xảy ra. Điển hình một cậu bé 11 tuổi suy tim, chỉ còn cách ghép tim, những ngày cuối được điều trị trong bệnh viện. Sau đó, chúng tôi nhận được 1 ca chết não trong bệnh viện Việt Đức. Chúng tôi đã cố gắng tiếp cận thuyết phục nhưng không thành công. Cuối cùng người chết não ra đi và cậu bé cũng không có cơ hội sống sót. 

Về số liệu người đăng ký hiến ghép mô tạng, năm 2013 cả nước hầu như không có một người nào đăng ký. Đến năm 2014, sau khi trung tâm thành lập, đã có 265 người đăng ký trong cả nước. Tuy nhiên sau 6 năm, với công tác tuyên truyền vận động,  đã có tới 45.341 người sở hữu tấm thẻ đăng ký. 

Việc này tuy còn mới ở Việt Nam, tuy nhiên chúng ta đã chạm đến những con số ấn tượng. Đó là sự lan toả, truyền thông mạnh mẽ đến từ các cơ quan báo chí.

Mặc dù so với tổng số người dân Việt Nam, con số đó không đáng là bao, nhưng đó là sự khởi động, khởi đầu tốt đẹp.

Hiến ghép mô tạng đã trở thành một khái niệm khá gần gũi với chúng ta. Tại Việt Nam, số người chờ ghép tạng luôn rất cao, nhiều người không chờ được nguồn tạng hiến và đã phải chấm dứt sự sống khi tuổi đời còn rất trẻ; nhiều người suy tạng khác lại phải chung sống với bệnh tật một cách nhọc nhằn, chật vật bởi không có nguồn tạng thay thế.

Lý do chính là bởi số lượng người hiến tặng mô/ tạng còn rất thấp. Nguyên nhân của bất cập này một phần do quan niệm về cái chết của nhiều người Việt Nam còn bó hẹp trong sự cổ hủ; một phần do thiếu nguồn lực nhưng có một phần rất quan trọng là do các chính sách pháp luật còn có nhiều sự bất cập. Luật về Hiến ghép mô/tạng ra đời từ năm 2006 đến nay vẫn chưa được sửa đổi. Điều đó đã bộc lộ những mặt hạn chế và dẫn tới việc tạo ra những rào cản trong công tác vận động hiến tặng mô/tạng.

Để tìm hiểu rõ hơn những chính sách liên quan đến vấn đề hiến tặng mô/tạng tại Việt Nam và những thực tế hiện nay để góp phần vào tìm ra những nút thắt liên quan đến vấn đề này và đề xuất ra những giải pháp tháo gỡ, báo Lao Động phối hợp với Trung tâm Điều phối tạng quốc gia, Bộ Y tế tổ chức tọa đàm   trực tuyến với chủ đề: “Hiến ghép mô/tạng: Chính sách và Thực tế”.

Buổi tọa đàm trực tuyến có sự tham gia của:

* Bà Vũ Thị Minh Hạnh- Nguyên Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Chính sách Y tế

* Ông Nguyễn Hoàng Phúc, Phó Giám đốc Trung tâm điều phối Ghép tạng Quốc gia

Trong chương trình hôm nay chúng ta đã hiểu hơn về những quy định, pháp luật trong lĩnh vực hiến ghép mô tạng. Chúng tôi xin chân thành cảm ơn các vị khách mời đã đến tham dự chương trình. Chúng tôi hy vọng rằng những họat động, những nỗ lực không biết mệt mỏi của CBNV Trung tâm sẽ tiếp tục mang lại những thành quả tốt đẹp, cứu chữa cho nhiều hơn những những bệnh nhân có bệnh hiểm nghèo cần ghép mô/tạng. Qua đây chúng tôi cũng kêu gọi cộng đồng rằng “Một sự sống cho đi, một cuộc đời ở lại”. Bằng việc tình nguyện đăng ký hiến tặng mô/tạng khi chết, chết não, chúng ta sẽ giúp ích cho rất nhiều bệnh nhân mở ra cánh cửa cuộc sống mới.